انواع پروانه در پمپ‌ها

انواع پروانه در پمپ‌های گریز از مرکز

وظیفه اصلی پروانه، انتقال انرژی مکانیکی دریافتی از موتور از طریق شفت به سیال عبوری از آن است تا به مایع یا گاز فشار و جریان مشخصی ببخشد.

با توجه به تنوع مواد اولیه مورد استفاده در تولید، انتقال مایعاتی با ویژگی‌های بسیار متفاوت امری ضروری است. با تغییر این مایعات و ویژگی‌هایشان، نوع پروانه به کار رفته در پمپ نیز باید تغییر کند. برای نمونه، پروانه‌های یک پمپ دوغاب (اسلاری) معدن، یک پمپ آبیاری و یک پمپ فاضلاب باید با یکدیگر متفاوت باشند. هر نوع پروانه بسته به کاربرد خود مزایا و معایب مشخصی دارد.

پروانه باز

همان‌طور که در شکل مشاهده می‌شود، پروانه باز نوعی پروانه است که از پره‌هایی تشکیل شده که با زاویه از یک مرکز مشخص امتداد می‌یابند؛ در جلوی آن هیچ پوششی وجود ندارد و پشت آن نیز نیمه‌باز است. این نوع پروانه معمولاً برای انتقال فاضلاب حاوی ذرات جامد یا، در صورت ساخت از فولاد ضدزنگ، برای انتقال سیالات حاوی مواد غذایی به کار می‌رود.

از آنجا که قابلیت عبور ذرات جامد در آن بالاست، برای فرایندهایی که خطر گرفتگی دارند بسیار ایده‌آل است. اما چون سیال توسط پروانه محصور و فشرده نمی‌شود، متأسفانه راندمان پمپ پایین است.

پروانه بسته

پروانه بسته, برای آنکه بتواند سیال را به‌طور کامل تحت فشار قرار دهد، هم از سطح جلو و هم از سطح پشت بسته شده است. بدین ترتیب سیال ورودی به پروانه میان دیواره‌های جلو و پشت محصور می‌شود و با حرکت دورانی پروانه، انرژی مستقیماً از پره‌ها به سیال منتقل می‌گردد. این نوع پروانه در بسیاری از کاربردها استفاده می‌شود و در صورت نبود شرایط خاص، نوع اصلی پروانه مورد استفاده است. اگرچه با بزرگ‌تر کردن پروانه یا تغییر دهانه پره‌ها می‌توان از آن برای انواع مختلف سیالات استفاده کرد، اما در صورت وجود ذرات در سیال، خطر گرفتگی وجود دارد و تمیز کردن آن بسیار دشوار است.

پروانه نیمه‌باز

این نوع پروانه در واقع همان پروانه باز است که در بالا به آن اشاره شد، با این تفاوت که پشت آن کاملاً بسته است. یعنی دیواره پشتی پروانه از فرار سیال جلوگیری می‌کند، در حالی که در جلوی آن هیچ پوششی وجود ندارد. پروانه نیمه‌باز برای سیالاتی ترجیح داده می‌شود که ممکن است گاه‌به‌گاه حاوی ذرات جامد باشند، اما اندازه این ذرات کوچک‌تر و فراوانی آن‌ها کمتر است. اگرچه راندمان آن از پروانه باز بیشتر است، اما رسیدن به راندمان پروانه بسته با آن ممکن نیست.

این سه گروه پروانه که به آن‌ها اشاره کردیم، ساختار و منطق پایه را تشکیل می‌دهند؛ افزون بر این‌ها، انواع بسیار متنوعی از پروانه وجود دارد که سازندگان متناسب با فرایندهای تخصصی خود توسعه داده‌اند و نمونه‌هایی از آن‌ها در ادامه آمده است. نکته مهم در اینجا، تعیین مناسب‌ترین نوع پروانه برای فرایند مورد نظر است.

منبع: KSB Global