Hidrofor nədir

Hidrofor, qısaca desək, şəbəkə təzyiqinin kifayət etmədiyi hallarda suyu təzyiq altına alaraq tələb olunan nöqtəyə çatdıran avadanlıqlar toplusudur. Bu gün hidroforlar demək olar ki, bütün yaşayış binalarında, hündürmərtəbəli binalarda, hətta sənaye müəssisələrində geniş istifadə olunur.

Hidrofor sistemi nasos-mühərrik aqreqatı (təzyiq ehtiyacından asılı olaraq bir və ya daha çox), idarəetmə paneli, klapanlar, manometrlər, genişləndirici çən kimi avadanlıqlardan ibarətdir. Yəni hidrofor tək bir nasos-mühərrik deyil, bir çox avadanlığın birgə işlədiyi sistemdir. 

KSB hidrofor qurğusu

Hidroforlarda adətən şaquli vallı mərkəzdənqaçma nasoslarından istifadə olunur. Lakin bu nasoslar konstruksiyalarına görə tez-tez işə düşüb dayanmağa və ya çox kiçik sərflərdə işləməyə uyğun deyil. Buna görə də hidrofordakı nasosların əsas vəzifəsi genişləndirici çənin içindəki membrana su vurmaqdır. Müxtəlif tip hidroforlar olsa da, ən çox istifadə olunan növ membranlı genişləndirici çənə malik hidroforlardır. Bu genişləndirici çənlərin quruluşu aşağıdakı kimidir.

Genişləndirici çən membranla ayrılmış iki bölmədən ibarətdir. Bir tərəfdə sıxılmış hava, digər tərəfdə isə su olur. Sistemdə yaranan təzyiq itkisi sensor tərəfindən qeydə alınır və xətt açılaraq sıxılmış havanın təzyiq etdiyi su sistemə ötürülür. Lakin çəndəki suyun miqdarı azaldıqca qazın həcmi artdığından çən daxilindəki təzyiq düşür. Bu təzyiq əvvəlcədən təyin edilmiş müəyyən səviyyəyə çatdıqda nasos işə düşür və çənə su vurur. Su artdıqca qaz yenidən sıxılmağa başladığından çən daxilindəki təzyiq artır və yenə əvvəlcədən təyin edilmiş səviyyəyə çatdıqda nasos dayanır. Beləliklə, kiçik sərf tələblərində nasos işə düşmədən sistemin ehtiyacı ödənilmiş olur.

HİDROFOR NECƏ SEÇİLİR

Hidrofor seçimində də nasosda olduğu kimi sərf və təzyiqin müəyyən edilməsi tələb olunur. Yaşayış məqsədli çoxmənzilli binanı əsas götürsək, sərf hesablaması aşağıdakı kimidir.

Q = A x T x B x f (litr/saat)
Q: Sərf (litr/saat)
A: Ailələrin və ya mənzillərin sayı: A
T: Bir nəfərin gündəlik su sərfi: T = 100 – 150 litr / gün
B: Bir ailədə orta hesabla nəfər sayı: B = 4 – 5
f: Eyni vaxtda su istifadəsi əmsalı 

Eyni vaxtda su istifadəsi əmsalı eyni anda neçə nəfərin suya ehtiyacı olacağını planlaşdırmaq üçün istifadə olunur. Hesablamada aşağıdakı cədvəl əsas götürülə bilər. 

Eyni vaxtda su istifadəsi əmsalı (f)

4 mənzilə qədər

0,66

10 mənzilə qədər

0,45

20 mənzilə qədər

0,40

50 mənzilə qədər

0,35

100 mənzilə qədər

0,30

100 mənzildən çox

0,25

Vurma hündürlüyü üçün isə

Hm = ( A x B x C ) + HÖZEL + HAKMA (mSS)
Hm: Vurma hündürlüyü (mSS)
A: Mərtəbə hündürlüyü (məişət tətbiqləri üçün adətən 2,8 metr – 3 metr arası)
B: Mərtəbələrin sayı
C: Ehtiyat əmsalı (yeni binalar üçün C=1,20, köhnə binalar üçün C=1,30)
HÖZEL: Xüsusi avadanlıqlar üçün tələb olunan təzyiq (cədvəldən)
HAKMA: İstifadə nöqtəsində təzyiq (HAKMA = 15 mSS)

HÖZEL: Xüsusi avadanlıqlar üçün tələb olunan su təzyiqi

Hər su sayğacı üçün

10 mSS

Filtrasiya üçün

15 mSS

Bağın şlanqla suvarılması üçün

10 mSS

Bağın çiləyici ilə suvarılması üçün

30 mSS

Şok duş üçün

15 mSS